الشيخ فاضل اللنكراني

157

اخلاق فاضل (فارسى)

آن - را بيان مىفرمايد ؛ بركاتى كه فكر و درك ما از فهم ارتباط ميان آن بركات و زهد عاجز است . لذا اين مسائل بايد توسط ائمهء معصومين : - كه با حقايق وحى آشنا هستند - براى ما بيان شود . اولين بركت و اثر زهد در دنيا اين است : « أَثْبَتَ اللَّهُ الْحِكْمَهءَ فِى قَلْبِهِ » ؛ خداوند حكمت « 1 » را در قلب شخص زاهد ثبات مىبخشد « 2 » . و آن به اين صورت است كه زاهد با بينشى كامل در امور وارد مىشود و در نفس او تزلزل و اضطرابى احساس نمىشود ؛ مانند اين‌كه خداوند تبارك و تعالى چراغى را در قلب او روشن ساخته و او با آن چراغ ، واقعيات را مىبيند ؛ البته مقصود از ديدن واقعيات اين نيست كه غيب را مىبيند ؛ بلكه مقصود اين است كه بين حق و باطل ، راه درست را از راه نادرست تشخيص مىدهد . انسان در امور زندگى - حتى در امور جزئى آن - دچار تزلزل و اضطراب است به‌طورى كه نمىداند نوع اقدامى به مصلحت او است ؟ چه بسا فكر او به جايى

--> ( 1 ) . « حكمت » يعنى با علم و عقل به حقّ رسيدن ، پس حكمت از ناحيهء خداوند متعال شناسايى اشيا و ايجاد آنها از سوى او در نهايت استوارى است . و حكمت از ناحيهء انسان شناختن موجودات و انجام نيكىها و خيرات است و اين همان چيزى است كه قرآن لقمان را با آن توصيف كرده است . ( مفردات راغب ، ص 249 ) ( 2 ) . مَعَ الزُّهْدِ تُثْمِرُ الْحِكْمَهءُ . با بىرغبتى و زهد در دنيا است كه حكمت به ثمر مىنشيند و ميوه مىدهد . ( تصنيف غرر الحكم و درر الكلم ، ص 276 ) به اين معنا كه حكمت تا با زهد نباشد ثمره‌اى بر آن مترتّب نمىشود و هر گاه با آن همراه باشد سعادت دنيا و آخرت را در پى دارد . - قَالَ النَّبِىُّ ( ص ) : إِذَا رَأَيْتُمُ الرَّجُلَ قَدْ أُعْطِى الزُّهْدَ فِى الدُّنْيَا فَاقْتَرِبُوا مِنْهُ فَإِنَّهُ يُلْقِى الْحِكْمَهء . ( بحارالأنوار ، ج 67 ، باب 58 ، ص 309 ) وقتى ديديد كسى حالت زهد و پارسايى در دنيا را دارد به او نزديك شده ، از علمش استفاده كنيد ؛ زيرا او حكمت را ارائه مىدهد .